IMAN NE DEMEKTIR?
“Iman peygamber (s.a.v) in Allah-ü teala’dan getirdigi seyleri tasdik ve ikrar etmektir.”
Iman haber vericinin haberini tasdik,izan ve kabul etmektir.Ve o haber vereni dogrulamaktir.
Iz’an:teslim olup,itaat etmek,idrak ve inanç demektir.

Hanefi fikihçilarina göre iman,inanilmasi gereken hususlari kalbin tasdik etmesi ve bunlari dilin ikraridir.Kalpte neyin gizli oldugunu insanlar bilemediği için.kalpteki inancin dil ile söylenip açiga vurulmasi ve o kisinin bu söz ve ikrara göre isleme tutulmasi gerekmektedir.
Ikrar: imanin dil ile söylenmesi ve açiga vurulmasi demektir.

Hanefi fikihçilarinin”kavl-i meshur” adi verilen bu görüsüne göre imanin tasdik ve ikrar olmak üzere iki rüknü vardir.bu rükünlerden biri olmazsa iman gerçeklesmez.

Zaruri yat-i diniye den olan seyleri tasdik etmek her mümin için lazimdir.Mesela:kur’an-i mübin kelamullahtir.peygamber efendimize (s.a.v.) nazil olmus ve ondan bize tevatüren nakl olunmustur.Dolayisiyla onu tereddütsüz tasdik etmek gerekir.Yine bunun gibi kur’an i kerim’in ifade ettigi bütün hükümleri,haberleri efendimizin risale tini(peygamberligini),cisimlerin hasrolacagini,namaz,oruç,zekat,ve haccin farziyyetini,hirsizligin,zinanin,içki içmenin haramliligini süphesiz tasdik etmek lazimdir.
Bunlardan her hangi birini tasdik etmeyen sahis derhal iman serefinden mahrum kalir.

ICMALI VE TAFSILI IMAN

Icmali iman
Dinimizde inanilmasi gereken seylerin tümüne birden ve kisaca inanmaya “icmali iman” denir.Bu da “kelime-i tevhit” de ifadesini bulmaktadir.”Allah’ü teala’dan baska ilah olmadigina ve hazret-i Muhammed (s.a.v.) Allah’in resulü olduguna” tam bir teslimiyet ile inanmaktir.İslam dini ne girme isteginde bulunan bir kimseye,peygamberimizin zamanin dan günümüze kadar,İslam dini bu sekilde telkin edilmistir.Zaten Islam dininde mümin sayila bilmek için baskaca bir merasim de yoktur.

Tafsili iman
Tafsil:Etrafli olarak bildirmek.açiklamak,izah etmek demektir.
Inanilmasi lazim gelen seylerin hepsine,çok açik,tafsilatli bir sekilde inanmaya “tafsili iman” adi verilir.Imanin genis sekli olan tafsili iman,üç dereceye ayrilir.
Birinci mertebe:
Hazret-i Allah’a resulüne bir de ahret gününe iman etmektir.
Burada icmali imana “ahrete iman” da eklenmis oldugu için ondan daha genis olmaktadir.
İkince mertebe:
“Amentü”de ifadesini bulan “Allah’a meleklerine,kitaplarina,peygamberlerine,ahiret gününe,kadere yani kader ve serrin Allah’tan olduguna öldükten sonra tekrar dirilip mahsere gönderilmeye”iman etmek ve beraberinde kelime-i sahadet”getirmekten ibarettir.
Üçüncü mertebe:
Kur’an-i kerim ve hadis-i şeriflerde Resul-ü Ekrem efendimizin Allah’tan alıp teblig ettigi tevatürle sabit olan seylerin hepsine ayri ayri Allah ve Resulünün istedigi tarzda ve genisçe iman etmektir.Mesela
Namaz,oruç,zekat,hac benzeri diger emir ve yasaklari,helali,harami,dinimizde ne varsa hepsini teferruatli bir sekilde bilmek ve tasdik etmektir.imanin en genis sekli budur.